29/11/2021
"SO KHAULAULA KO KAPATAY"
Bismillah!
Alhamdulillah, Wassalatu wassalamu 'ala Rasulillah..
Pd ko miyapanothol o Rasulullah
صلى الله عليه وسلم
a khaulaula ko kapatay na:
(So oripn o Allah a mapaparatiyaya na anday kapakauma o oras a
kakhablaga niyan ko Donya a kathogalin iyan ko Akhirat, a giyuto so
giiniyan kazakaratal maut, na makatalingomaun so manga malaikat a
phoon sa langit, a manga pipiya i paras, a izan o alongan a kapakapopoti o manga paras iran, a maawid siran sa kafan go mamot a phoon ko surga, taman sa mamangontod siran a marantar siran ko diyangka a pkharampayan ko kailay, oriyan iyan na makauma so Malakol Maut, taman sa montod ko pantag o olo niyan, na tharoon iyan: "Hay niyawa a soti, na liyo ka ko rila o Allah go kasusuat iyan", na lomiyo so niyawa niyan ko badan iyan, sa tanto a malbod, a izan o kaphagthak o sathak a ig phoon ko ngari o pananaguay sa ig. Na kowaan dn o Malakol Mawt angkoto a niyawa, na di niyan dn bokaan dayon sa matago iyan sangkoto a kafan go mamot, na mabmbar a phoon roo so izan o pithamanan a mamot, a da mabaw ko liyawaw lupa, na ipamanik iran sa langit, na dadn a sagadan iran a matitimo a manga malaikat a bairan di miiza: Antonaa giyai a niyawa a tanto a mamot? Na tharoon iran: Si folan a wata i folan, a aya balsn iran naso pkhababayaan angkoto a miyatay a ngaran iyan ko Donya.
Taman sa mirampay siran ko langit a tomampar sa Donya, na pamangnin iran a kalkai kiran, na lkaan so pinto o langit, na idolog o manga malaikat ko oman i salapis a langit angkoto a niyawa taman ko isa pman lapis a langit, taman sa mirampay siran ko langit a ikapito
lapis, na tharoon o Allah: "Surat niyo so kitab angkanan a oripn akn ko 'illiyyẽn, go pakakasoya niyo skaniyan ko lupa, ka inadn akn skaniyan a phoon ko lopa, na ron akn bo phakakasoya, go ron akn phakaliyoa moyag zaroman".
Na pakakasoyn so niyawa niyan ko badan iyan ko kibtad iyan ko qubor iyan a katambonan.
So pman so kafer, na amay ko mauma so oras a kakhablaga niyan ko
Donya a kathogalin iyan ko Akhirat, na makatoronon so manga
malaikat a phoon sa langit, a manga iitm i bontal, a maawid siran sa dinis a makrang a pakagwad, na mamangontod siran ko diyangka a pkharampayan ko kailay, oriyan iyan na makauma so Malakol Mawt, taman sa montod ko pantag o olo niyan, na tharoon iyan: "Hay niyawa marzik, liyo ka ko rarangit o Allah", na makamblablag so niyawa niyan ko badan iyan, na gansing niyanon, sa izan o tog a iyawa a adna manga sapak iyan, a itog ko gapas a mawasa, na gansingnon, na datar oto a kasakit a kaphakaliyo o niyawa niyan. Na kowaan o Malakul Mawt angkoto a niyawa, na di niyandn bokaan
taman sa matago iyan sangkoto a dinis a makrang, na mabmbar a phoonon so mado a izan o miyado a miyatay, a da a lagid iyan a mado ko Donya, na ipamanik iran sa langit, na da a sagadan iran a matitimo a manga malaikat a ba iran di miiza: Antonaa angkai a niyawa a tanto
ko mado? Na matharo iran a: Si folan a wata i folan, a aya bthon iran a ngaran iyan naso lbi a marata a ngaran a ipmbthoron ko Donya. Taman sa mirampay iran ko paganay a langit a tomampar sa Donya, na pangnin iran a kalkaan siran, na di kalkaan so langit, na tharoon o Allah: Surat niyo so kitab iyan ko Sijjẽn ko didalm o lupa, na itibng so
niyawa niyan sa lopa, na makakasoy ko badan iyan ko kibtad iyan ko qobor iyan) Piyanothol i Imam Ahmad.
Pitharo o Rasulullah
صلى الله عليه وسلم:
(Mataan a so oripn na amay ko mibtad koqobor iyan, a ganatan o manga taw a komiyoboron go domiyologon, na pakakasoyin so niyawa niyan ko badan iyan, taman sa pkhan'g iyan so kapnggarokot o manga tinilas o manga taw sangkoto a kapmbaling iran. Na makaumaun so dowa malaikat. Na pakaontod niran skaniyan, na tharoon iranon: Antonaa i ptharoon ka pantag sangkai a mama a so Muhammad? Na matharo iyan a: Pzaksian akn a mataan a skaniyan na oripn go Sugo o Allah. Go tharoonon: Ilayangka so darpa aka ko Naraka, sabnar a siyambian rka o Allah sa darpa ko Surga, na mailay niyan a
makilangon oto langon)
Bukhari & Muslim.
Sii ko riwayah i Abu Dawud: (Na tharoon iranon: Antawaa i Kadnan ka? Na matharo iyan: Aya Kadnan akn na so Allah. Na tharoon iran: Antonaa i Agama nka? Na matharo iyan: Aya agama ko na so Islam. Na tharoon iran: Antonaa giya i a mama a siyogo rkano? Na matharo iyan a: Skaniyan so Sugo o Allah a so Muhammad صلى الله عليه وسلم .
Na tharoon iran: Antay miyakandao rka sa kiyatokawinkaun? Na matharo iyan: Miyabatiya akn so kitab o Allah na piyaratiyaya kn go piyangimbnar akn) Abu Dawod.
Pitharo iyan: (Na mananawag a pphananawag ko langit a tharoon
iyan: Mitharo sa bnar so oripn akn, na pakaigaa niyo sa igaan a p**n ko Surga, go pakanditara niyo sa nditarn a p**n ko Surga, go lkai niyoron so pinto ko Surga, na mirampay ron so baw go sambr go mamot a phoon ko Surga, go pakaulad non so qobor iyan sa diyangka a kharampay o kailay niyan, go pakasindawan ko qobor iyan. Na makaumaun a mama a mapiya i paras, go mapiya i nditarn, go mamot i baw, na tharoon iyan: Pakapiyaa nka a ginawa nka! Giyai so gawii a inidiyandi rka. Na tharoon iyan: Antawaa ka? a tanto dn a ipphakapiya a ginawa so bontal ka? Na tharoon iyan: Sakn so 'amal ka a mapiya. Na matharo iyan: Ya Allah, pakatindga nka dn so bangkit) Ahmad.
Pitharo iyan: (Oriyan iyan na tharoonon: Pakatorog ka sa izan o kapakatorog o gopn kiyawing, a da a phakapokaw ron a rowar ko taw a pkhababayaan iyan. Na makatorog, dayon sa uyagn o Allah sangkoto a kaiigaan iyan, ko oras o kaphanguyaga ko manga kaadn) Tirmidzi.
Pitharo iyan: (So pman so kafer, na amay ko mibtad ko qobor iyan, na pakakasoyn so niyawa niyan ko badan iyan, na makaumaun so dowa malaikat, na pakaontod niran, na tharoon iran: Antaa i Kadnan ka? Na tharoon iyan: Ah! Ah! Dikn katawan. Na tharoon iran: Antonaa i agama nka? Na tharoon iyan: Ah! Ah! Di kn katawan. Na tharoon iran: Antonaa
giya mama a siyogo rkano? Na tharoon iyan: Ah! Ah! Dikn katawan. Na mananawag a pphananawag a phoon sa langit a tharoon iyan:
Miyamokhag, na pakaplapaa niyo sa apoy a phoon ko Naraka, go lkai niyoron so pinto ko Naraka, na mirampay ron so mayaw goso sambr a tanto a mayaw a phoon ko Naraka. Go lopitn skaniyan o qubor iyan, na makazosokhara go makazoransorang so manga gosok iyan.
Na makaumaun a mama, a marata i bontal, go marata i nditarn, go mado i baw, na tharoon iyan: Khitana rkadn so phakarata rka, giyai so gawii a inibgay rka a diyandi. Na tharoon iyan: Antawaa ka, a piyakalklk so bontal ka? Na tharoon iyan: Sakn so 'amal ka a marata, na matharo
iyan: Hay Kadnan ko na di nka phakatindga so bangkit!) Ahmad.
Pitharo iyan: (Na pamarontayin sa barontay a potaw, na gii makaplalis sa tanto a matanog a pkhan'g o manga kaadn a salakaw ko manosia ago jinn, na giyutodn i maoolaula niyan, a pziksaan dn, taman sa pakambuwatn o Allah a uyaguyag sangkoto a kaiigaan iyan ko oras a kaphanguyag o Allah)
Abu Dawod & Ahmad.
Wallaho a'lam
📝 Aburaed Moondeen Abduhalim
