09/04/2026
𝗢𝗣𝗜𝗡𝗜𝗢𝗡 | 𝗔𝗻𝗴 𝗕𝗮𝗴𝗼𝗻𝗴 𝗞𝗮𝗯𝗮𝘁𝗮𝗮𝗻: 𝗧𝗮𝗴𝗮𝗽𝗮𝗴𝗺𝗮𝗻𝗮 𝗡𝗴 𝗞𝗮𝗴𝗶𝘁𝗶𝗻𝗴𝗮𝗻
Sa bawat hakbang ng kasaysayan, tungkulin ng kabataan ang ipagpatuloy ang diwa ng Bataan. Hindi lahat ng alaala ay nakatali sa tagumpay. May mga sandali sa kasaysayan na, bagama’t puno ng sakit at pagkatalo, ay nagbunga ng diwa ng bayan na mas matibay kaysa sa bakal. Ang Bataan ay naging libingan ng pag-asa, ngunit naging bukal ng kagitingan. Tuwing Abril 9, humihinto ang bansa upang makinig sa bulong ng nakaraan. Sa gitna ng masalimuot na bakas ng Bataan, bakit nating pinipiling alalahanin ang Araw ng Kagitingan?
Kasabay ng Berlin sa Alemanya at Warsaw sa Polanya, isa sa mga nakaranas ng matinding pinsala noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig ang Lungsod ng Maynila, kung saan tinatayang umabot sa isang milyong sibilyan ang nasawi. Ngunit bago pa man ang madugong Labanan sa Maynila noong 1945, nauna nang naganap ang Death March sa Bataan na yumanig sa buong bansa noong Abril 9, 1942—ang petsang siyang naging batayan ng taunang paggunita.
Noong Disyembre 1941, tuloy-tuloy ang pananakop ng mga Hapon. Mula sa unang pagpapasabog ng mga base militar at pasilidad pandagat, mabilis nilang nakamit ang nagpasasa sa himpapawid at nakapagpapasok ng mga sundalong Hapon sa Luzon. Dahil dito, umatras ang United States Army Forces in the Far East (USAFFE) patungong Corregidor at idineklara ang Maynila bilang Open City, hudyat ng simula ng okupasyon ng mga Hapon.
Mula Enero hanggang Marso 1942, nakipaglaban ang mga sundalo sa gutom, sakit, at kakulangan ng armas. Pagsapit ng Abril 9, 1942, hindi sinunod ni Major General Edward King Jr. ang utos ni Heneral MacArthur at sumuko sa Bataan. Nagresulta ito sa pagkabihag ng mahigit 70,000 sundalo, karamihan ay mga Pilipino.
Sa pagtatapos ng buwan ng Abril, ang tinaguriang Bataan Death March ay isa sa pinakamadilim na kabanata ng digmaan sa Pilipinas. Libu-libong sundalong Amerikano at Pilipino ang pinilit maglakad patungong San Fernando, Pampanga, kung saan marami ang namatay sa gutom, sakit, at labis na pagod. Ang mga hindi nakayanan ang lakad ay malupit na pinatay, kabilang ang mga binitay at pinugutan ng ulo ng mga sundalong Hapon. Marami ring nasawi sa loob ng kulungan sa Camp O’Donnell dahil sa matinding kakulangan sa pagkain, tubig, at gamot sa karamdaman.
Bilang pagbibigay-karangalan sa kagitingan ng mga sundalong Amerikano at Pilipinong beterano ng digmaan, itinakda ang Araw ng Kagitingan bilang isang regular holiday tuwing ika-9 ng Abril bawat taon.
Noong 1961, ipinasa ng Kongreso ng Pilipinas ang Republic Act No. 3022 na nagtatakda ng Bataan Day. Pagsapit ng 1987, ito ay pinalitan ng pangalan bilang “Araw ng Kagitingan (Bataan at Corregidor Day)” sa bisa ng Executive Order 203. Sa panahon ng administrasyon ni Pangulong Benigno Aquino III, tuwing Abril 9 ay tinatawag na lamang itong Araw ng Kagitingan.
Sa araw ng Abril 9, may iba’t ibang paraan upang maipakita natin ang lubos na pagpapahalaga sa ating mga sundalong lumaban at nagbuwis ng buhay sa Bataan Death March. Isa na rito ang pagbisita mismo sa mga lugar kung saan sila nakipaglaban at nag-alay ng buhay para ipagtanggol ang ating kalayaan mula sa dayuhang puwersa. Ang lalawigan ng Bataan ay hitik sa mga bakas ng ating kasaysayan, lalo na tuwing taunang paggunita sa mga sundalong nasawi sa Bataan noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig.
Ang Araw ng Kagitingan ay paalala na ang tunay na tagumpay ay hindi lamang nasusukat sa pagkapanalo, kung hindi sa tapang na hindi kailanman nagpapadaig. Bilang pagbibigay-pugay sa ating magigiting na sundalo, marapat na alalahanin natin ang madugong nakaraan na patuloy nilang ipinaglaban upang ipagtanggol ang ating bansa. At sa bawat paggunita, nawa’y hindi lamang ito manatiling bahagi ng kasaysayan, kung hindi’y maging gabay sa ating kasalukuyan—na sa harap ng anumang pagsubok, ang diwa ng kagitingan ay dapat manatiling buhay.
________________________________________________
𝘐𝘴𝘪𝘯𝘶𝘭𝘢𝘵 𝘯𝘪 𝘊𝘢𝘭𝘷𝘪𝘯 𝘗𝘦𝘳𝘢𝘭𝘵𝘢, 𝘖𝘱𝘪𝘯𝘪𝘰𝘯 𝘌𝘥𝘪𝘵𝘰𝘳 𝘯𝘨 𝘈𝘜 𝘛𝘩𝘦 𝘚𝘵𝘢𝘯𝘥𝘢𝘳𝘥, 𝘢𝘯𝘨 𝘱𝘶𝘣𝘭𝘪𝘬𝘢𝘴𝘺𝘰𝘯 𝘯𝘨 𝘶𝘯𝘪𝘣𝘦𝘳𝘴𝘪𝘥𝘢𝘥.
𝘒𝘶𝘩𝘢 𝘯𝘪 𝘔𝘢𝘳𝘬 𝘈𝘯𝘵𝘩𝘰𝘯𝘺 𝘖𝘶𝘢𝘯𝘰 𝘑𝘳., 𝘈𝘴𝘴𝘰𝘤𝘪𝘢𝘵𝘦 𝘏𝘦𝘢𝘥 𝘗𝘩𝘰𝘵𝘰𝘫𝘰𝘶𝘳𝘯𝘢𝘭𝘪𝘴𝘵 𝘐𝘯𝘵𝘦𝘳𝘯𝘢𝘭 𝘯𝘨 𝘈𝘜 𝘛𝘩𝘦 𝘚𝘵𝘢𝘯𝘥𝘢𝘳𝘥, 𝘢𝘯𝘨 𝘱𝘶𝘣𝘭𝘪𝘬𝘢𝘴𝘺𝘰𝘯 𝘯𝘨 𝘶𝘯𝘪𝘣𝘦𝘳𝘴𝘪𝘥𝘢𝘥.